Badanie: umiarkowane spożycie alkoholu wiąże się ze wzrostem ryzyka zdrowotnego
- Autorzy przeanalizowali ponad 7200 publikacji naukowych i oceniali ryzyko zdrowotne w perspektywie całego życia.
- Spożywanie dwóch porcji alkoholu dziennie wiązało się ze znacznie wyższym ryzykiem przedwczesnej śmierci związanej z alkoholem.
- Nie stwierdzono statystycznie istotnego ochronnego wpływu na ogólny stan zdrowia; szacunki dotyczą populacji, a ryzyko indywidualne jest zróżnicowane.
Co wykazała analiza ryzyka w perspektywie całego życia
Szeroko zakrojona analiza danych naukowych podważa pogląd, że umiarkowane spożywanie alkoholu jest nieszkodliwe lub może poprawiać zdrowie. Badacze powiązali spożywanie alkoholu nawet na stosunkowo niskim poziomie ze zwiększonym ryzykiem przedwczesnej śmierci, niepełnosprawności, nowotworów, chorób układu krążenia i innych długoterminowych problemów. Chodzi o ocenę skutków zdrowotnych w ciągu całego życia, a nie tylko o krótkotrwałe efekty.
Autorzy informują, że ryzyko zaczyna się ujawniać już przy stosunkowo niewielkim spożyciu i nadal rośnie wraz ze zwiększaniem ilości alkoholu. W badaniu nie stwierdzono statystycznie istotnego działania ochronnego dla ogólnego stanu zdrowia na żadnym z analizowanych poziomów. To ważne doprecyzowanie wcześniejszej dyskusji o możliwych korzyściach z umiarkowanego spożycia: wniosek dotyczy łącznego wpływu na zdrowie, a nie jednej konkretnej choroby.
Szczególną uwagę poświęcono nawykowi, którego wiele osób nie uważa za nadmierny: piciu dwóch napojów alkoholowych dziennie. Taki poziom spożycia wiązał się ze znacznie podwyższonym ryzykiem przedwczesnej śmierci spowodowanej alkoholem. Sformułowanie to opisuje związek stwierdzony w analizie i nie oznacza, że każdą osobę spożywającą tyle alkoholu spotka konkretny skutek. Badanie ocenia prawdopodobieństwa i konsekwencje w skali całej populacji.
Jak badacze oceniali skutki picia
Aby ocenić wpływ alkoholu w ciągu całego życia, badacze ze Stanów Zjednoczonych i Kanady przeanalizowali ponad 7200 publikacji naukowych dotyczących związanych z nim chorób i urazów. Eksperci medyczni wykorzystali te dane, by oszacować, jak spożycie alkoholu zmienia prawdopodobieństwo wystąpienia poszczególnych schorzeń. Następnie zestawili wyniki z obszernymi krajowymi zbiorami danych medycznych i demograficznych, aby przejść od pojedynczych badań do ogólnych szacunków.
Na podstawie zgromadzonych dowodów zespół zastosował modele statystyczne i obliczył, jak różne poziomy spożycia alkoholu wiążą się z prawdopodobieństwem ciężkich chorób i przedwczesnej śmierci w ciągu całego życia. Analiza objęła choroby układu krążenia i wątroby, urazy oraz kilka rodzajów nowotworów, w tym raka przełyku, jamy ustnej i piersi. Takie podejście pozwoliło oszacować łączne obciążenie, zamiast skupiać się tylko na jednej diagnozie.
Obliczenie całkowitego wpływu opierało się przy tym na schorzeniach, w przypadku których związek przyczynowy z alkoholem został już potwierdzony. Badacze połączyli szacunki ryzyka dotyczące tych chorób, aby określić ogólny obraz. Zwracają też uwagę, że wiedza wciąż się rozwija: pojawiają się dane o możliwym związku spożywania alkoholu z kolejnymi schorzeniami, w tym z rakiem trzustki. Wpływ alkoholu na takie zagrożenia wymaga dalszych badań.
Umiarkowane spożycie a zalecenia dla ogółu społeczeństwa
Wyniki mogą pomóc wyjaśnić, dlaczego ogólne zalecenia dla całej populacji nie zawsze dają jasny obraz ryzyka. Obowiązujące amerykańskie zalecenia żywieniowe radzą ograniczać spożycie napojów alkoholowych, ale nie określają konkretnej bezpiecznej ilości. Wcześniejsze zalecenia wyznaczały dzienne limity: dwa drinki dla mężczyzn i jeden dla kobiet. Nowa analiza ma uzupełnić ogólne sformułowania o ilościowe szacunki dla różnych poziomów spożycia.
Sami autorzy uważają za przydatną zasadę „im mniej, tym lepiej”, którą przekazują nowe zalecenia, jednak wskazują na brak dokładnych ocen liczbowych. Takie wskazówki mogłyby pokazać, jak zmienia się ryzyko wraz ze wzrostem spożycia. Ważne jest również uwzględnienie, że pojęcie jednej porcji alkoholu zależy od jego rodzaju i mocy: standardowa objętość to zwykle 12 uncji piwa, 5 uncji wina lub 1,5 uncji mocnego alkoholu.
Podane objętości to ogólne odpowiedniki standardowej porcji, a nie gwarancja jednakowej zawartości alkoholu w każdym napoju. Stężenie alkoholu może się różnić i wpływać na jego faktyczną ilość w porcji. Dlatego samo porównanie liczby kieliszków czy butelek może wprowadzać w błąd, jeśli nie uwzględni się mocy alkoholu i wielkości porcji. To praktyczne doprecyzowanie jest ważne przy interpretacji wszelkich zaleceń ilościowych.
Korzyści dla serca, ogólne szkody i ograniczenia wnioskowania
Pogląd o możliwych korzyściach umiarkowanego spożycia alkoholu dla serca jest znany od dawna. Autorzy przyznają, że stosunkowo niewielkie spożycie może wiązać się z mniejszym prawdopodobieństwem choroby niedokrwiennej serca i udaru mózgu. Choroba niedokrwienna występuje, gdy wskutek zwężenia lub zablokowania tętnic do mięśnia sercowego dociera zbyt mało krwi i tlenu. Ten możliwy związek dotyczy jednak wybranych zdarzeń sercowo-naczyniowych, a nie ogólnego stanu zdrowia.
Gdy zdarzenia sercowo-naczyniowe rozpatruje się łącznie z nowotworami, chorobami wątroby, urazami i innymi poważnymi schorzeniami, potencjalne korzyści nie równoważą szkód w ogólnej ocenie. Według analizy dotyczy to również osób spożywających siedem porcji alkoholu tygodniowo. Wynik ten wyjaśnia, dlaczego dany nawyk może wydawać się korzystny przy badaniu jednej choroby, ale nie przynosić korzyści, gdy ocenia się szeroki zakres skutków.
Autorzy podkreślają, że ich szacunki statystyczne opisują ryzyko dla grup ludności, a nie dokładne prawdopodobieństwo zachorowania konkretnej osoby. Indywidualne wyniki mogą znacznie się różnić w zależności od genetyki, stylu życia, sposobu używania oraz innych czynników. Modele opierają się na danych dostępnych badaczom, ale nie eliminują tej niepewności. Dlatego praca doprecyzowuje ogólny obraz ryzyka, nie przewidując losu pojedynczej osoby.
Źródło: ScienceDaily
